Хэвлэн нийтлэл / Судалгаа

Уур амьсгалын өөрчлөлтөд дасан зохицсон тогтвортой газар тариалан

"Уур амьсгалын өөрчлөлтөд дасан зохицсон тогтвортой газар тариалан"

Монгол оронд жилээс жилд өсөн нэмэгдэж буй малын тоо толгойноос ялгарах хүлэмжийн хий нь уур амьсгалын өөрчлөлтөд нөлөөлөх гол хүчин зүйлүүдийн нэг бөгөөд уур амьсгалын өөрчлөлт нь уламжлалт газар тариалангийн үйлдвэрлэлд ихэвчлэн сөрөг нөлөө үзүүлж байна. Тухайлбал, температур өсөх, хур тунадсын хуваарилалт өөрчлөгдөх, хэт халалт, ган зэрэг байгалийн аюулт үзэгдлийн тоо, давтамж нэмэгдэх зэргийг нэрлэж болно.

Монгол Улсын Засгийн газраас батлан хэрэгжүүлж буй “Уур амьсгалын өөрчлөлтөд дасан зохицох үндэсний хөтөлбөр” болон түүнийг хэрэгжүүлэх үйл ажиллагааны төлөвлөгөөнд хүлэмжийн хийг бууруулах, уур амьсгалын өөрчлөлтөд дасан зохицох чиглэлийн үйл ажиллагаануудыг тодорхойлжээ.

Герман-Монголын хамтын ажиллагааны “Тогтвортой хөдөө аж ахуй” төслийн хүрээнд “уур амьсгалын өөрчлөлтөд дасан зохицсон тогтвортой газар тариалан” сэдэвт судалгааг хийлээ. Энэхүү судалгааны зорилго нь дэлхийн уур амьсгалын өөрчлөлт нь Монгол орны газар тариалангийн салбарт хэрхэн нөлөөлж байгааг сүүлийн үеийн тоо баримтуудаар нотлох, уур амьсгалын өөрчлөлтөд дасан зохицох тариалалтын технoлогийн шийдлүүдийг танилцуулах, улмаар салбарын бодлого боловсруулагчдад сэдэл өгөх, тариаланчид, үйлдвэрлэгчдэд мэдлэг дамжуулахад оршино.

Судалгаанд  Монголд улсын газар тариалангийн салбарт шинээр нэвтэрч буй шинжлэх ухааны ололт амжилт, технологи, практик туршлагууд төдийгүй уур амьсгалын хувьд манай оронтой ижил төстэй Казакстан улсын хойд нутаг, ОХУ-ын Сибирийн  үр тариа үйлдвэрлэлийн баруун бүсийн туршлагуудыг танилцуулж буйгаараа онцлогтой юм. Тус судалгааг олон улсын болон үндэсний зөвлөх, эрдэмтэд хамтран боловсруулсан бөгөөд агуулгын хувьд дараахь сэдвүүдийг хамруулсан болно. Үүнд:

  • Монгол улсын уур амьсгалын өөрчлөлтийн дүр зураг, цаашдын төлөв байдал, газар тариалангийн салбарт үзүүлэх нөлөө;
  • Монгол оронд голлон тариалагддаг хоёр төрлийн таримлын ургацын урьдчилсан прогноз, ургацын загварчлал боловсруулж, цаашид ургацын хэмжээ хэрхэн өөрчлөгдөхийг тооцож харууллаа;
  • Газар тариалангийн салбарын бодлогын баримт бичиг, институцийн орчинд уур амьсгалын өөрчлөлтийн дасан зохицлын асуудал хэрхэн туссан асуудалд үнэлгээ хийж, шийдвэр гаргах түвшинд цаашид авч хэрэгжүүлэх арга хэмжээний талаарх зөвлөмж;
  • Уур амьсгалын өөрчлөлтөд дасан зохицсон тариалалтын технологийн шийдлүүд, тариалангийн хөрс, ус, шим тэжээлийн бодисын менежмент, хөрс боловсруулалт, үр сорт, үрийн аж ахуй зэрэг болно.
Монгол орны үр тарианы таримлын уламжлалт болон сайжруулсан сэлгээ бүхий тариалалтын технологи

"Монгол орны үр тарианы таримлын уламжлалт болон сайжруулсан сэлгээ бүхий тариалалтын технологи"

Герман-Монголын хамтын ажиллагааны “Тогтвортой хөдөө аж ахуй” төслийн үйл ажиллагааны үндсэн нэг чиглэл нь газар тариалангийн зориулалтаар ашиглаж буй талбайн хөрс хамгаалал, тогтвортой ашиглалт юм. Төслийн зүгээс өнгөрсөн хугацаанд тариалан эрхлэгч иргэд, аж ахуйн нэгжүүдэд зориулан хөрс боловсруулах дэвшилтэт технологи, таримлын сэлгээ, бордоо болон УХБ-ын зүй зохистой хэрэглээ зэрэг сэдвүүдээр практикт суурилсан сургалт семинарууд зохион байгуулж, тариаланчдын хандлагын өөрчлөх чиглэлд анхаарал хандуулан ажиллаж байна. Бид энэ удаад ХААИС-тай хамтран “Монгол орны үр тарианы таримлын уламжлалт болон сайжруулсан сэлгээ бүхий тариалалтын технологи” сэдэвт судалгааг хийж гүйцэтгэлээ. Энэхүү судалгаагаар тариалангийн аж ахуйн нэгжүүд ногоон бордуурт уринш, тэжээлийн таримал, ялангуяа буурцагт ургамлыг сэлгээнд тариалснаар хөрсний үржил шимээ сайжруулаад зогсохгүй, үйлдвэрлэлийн цар хүрээгээ тэлэх боломжтойг харуулахыг зорьсон билээ.

Малын тэжээлийн зах зээлийн судалгаа

"Малын тэжээлийн зах зээлийн судалгаа"

Мал аж ахуйн үйлдвэрлэлийн бүтээмжийг нэмэгдүүлэх, малын гаралтай бүтээгдэхүүн экспортлох бодлогын зорилтуудыг шийдвэрлэхэд малын тэжээлийн хангамжийг сайжруулах асуудал чухал байр суурь эзэлдэг бөгөөд дотоодын тэжээл үйлдвэрлэлийг нэмэгдүүлэх, малын тэжээллэгийг сайжруулах зорилтууд “Төрөөс хүнс, хөдөө аж ахуйн талаар баримтлах бодлого” (2015-2025), “Монгол мал” хөтөлбөр (2010-2021) зэрэг бодлогын баримт бичгүүдэд тусгагдсан байдаг байна. Уг зорилтуудын дагуу дотоодын тэжээл үйлдвэрлэлийг дэмжихэд чиглэсэн цогц арга хэмжээ МУ-ын Засгийн газрын мөрийн хөтөлбөрийг 2017-2020 онд хэрэгжүүлэх үйл ажиллагааны төлөвлөгөөнд багтсан зэргийг үндэслэж Герман-Монголын хамтын ажиллагааны “Тогтвортой хөдөө аж ахуй” төсөл нь Монгол улсад тогтвортой ХАА-н үйлдвэрлэлийг дэмжихэд бодлогын зөвлөгөө өгөх чиг үүргийнхээ хүрээнд энэхүү “Малын тэжээлийн зах зээлийн судалгаа”-г хийж гүйцэтгээд байна. Тус судалгааны зорилго нь тэжээлийн зах зээлийн оролцогч талуудад зах зээлийн өнөөгийн байдал, боломж, чиг хандлагын талаар бодит мэдээлэл өгөх, бодлогын орчныг сайжруулахад чиглэгдсэн болно.

"Монгол улс дахь бордоо, ургамал хамгааллын бодисын нийлүүлэлт, түүний үнэлгээ - зах зээлийн судалгаа"

"Монгол улс дахь бордоо, ургамал хамгааллын бодисын нийлүүлэлт, түүний үнэлгээ - зах зээлийн судалгаа"

Монгол орны газар тариалангийн үйлдвэрлэлийн бордоо, ургамал хамгааллын бодисын зах зээлийн санал болгож буй үнэ, нийлүүлэлт, тариаланчдын хэрэглээ, хэрэгцээний талаар бодит мэдээлэл бүрдүүлэх мөн тариаланчдад бордоо, ургамал хамгааллын бодис хэрэглэхэд тулгамдаж буй асуудлыг тодорхойлох зорилгоор “Тогтвортой хөдөө аж ахуй” төслөөс “Монгол орны газар тариалангийн салбар дахь бордоо, ургамал хамгааллын бодисын хэрэглээ, нийлүүлэлт” сэдэвт зах зээлийн судалгааг хийж гүйцэтгэлээ. Судалгааны эхний хэсэгт бордоо, УХБ-ын хэрэглэгч буюу тариалан эрхлэгч ААН, иргэдийн төлөөллөөс санал асуулга авсан бол хоёрдахь хэсэгт импортлогч, борлуулагч, үйлдвэрлэгч болон төрийн байгууллагуудын төлөөллөөс санал асуулга зохион байгууллаа.

Судалгааг бүрэн эхээр нь хавсралтаас уншина уу

“Монгол улсын тариалангийн салбарын өнөөгийн байдал”

“Монгол улсын тариалангийн салбарын өнөөгийн байдал”

Герман-Монголын хамтын ажиллагааны “Тогтвортой хөдөө аж ахуй” төслийн хоёрдугаар үе шатны (2016-2018) үндсэн зорилго нь хөдөө аж ахуйн мэргэжлийн болон бодлогын сэдвүүдээр Монголын талд зөвлөгөө өгөх, судалгаа мэдээллээр хангах, тогтвортой хөдөө аж ахуйг хөхиүлэн дэмжих мөн Германы туршлагад тулгуурлан хөдөө аж ахуйн бодлого, шинжлэх ухаан, эдийн засгийн түвшинд мэдлэг дамжуулах замаар Монгол улсын хөдөө аж ахуйн салбарын өрсөлдөх чадварыг нэмэгдүүлэхэд оршиж байна. Төслийн үйл ажиллагааны үндсэн нэг чиглэл нь талуудыг мэргэжлийн чухал мэдээ мэдээлэл, судалгаагаар хангах явдал юм. Энэ ажлын хүрээнд бид “Монгол улсын тариалангийн салбарын өнөөгийн байдал”-ын талаарх суурь судалгааг танилцуулж байна. Энэхүү суурь судалгааг төслийн хамрах үндсэн сэдвүүдийн хүрээнд өнөөгийн нөхцөл байдал, сорилт, бэрхшээлүүд, бодлогын төвшинд дэвшүүлсэн зорилтууд, тэдгээрийн биелэлтэд дүн шинжилгээ хийж, бодлогын ба мэргэжлийн зөвлөх үйлчилгээний хэрэгцээг тодорхойлох зорилгоор гүйцэтгэсэн болно.

Суурь судалгаа зөвхөн герман хэл дээр хийгдсэн болно